Öncelikle DDR5 Bellekler yüksek gecikme (CL) değerleri ile karşımıza çıkmıştı fakat zamanla iyileşmeler oldu ve DDR4 ile aralarındaki performans farkları arttı. Hele ki yüksek frekans hızlarına ulaşması ile de performans ihtiyaçlarını çok iyi karşıladılar. İlk başlarda anakartlarımız da 128 GB bellek desteği ile sınırlıydı fakat bazı kullanıcı kitlesi performans dışında yüksek bellek kapasitesine de ihtiyaç duyuyordu. İşte tam o anda Intel Z790 anakartlara bir güncelleme getirerek 24 GB ve katlarında ramleri destekleyeceğini duyurdu ardından karşımıza 48 GB, 96 GB, 192 GB RAM’ler çıktı 🙂

Videomda 32/48/64 GB Corsair Vengeance RGB DDR5 Ramler ile yapmış olduğum kıyaslamaları göreceksiniz. Çünkü bazı kullanıcılar Ram satın alırken frekans hızına bazıları ise kapasiteye önem verir oldu. Peki gerçekte hangisine ihtiyacınız olduğunu ve hangi kapasitede Ram tercih etmeniz gerektiğini hiç düşündünüz mü?
Bu video ile düşünüp karar vereceksiniz hiç merak etmeyin diyorum ve sizleri videom ile baş başa bırakıyorum.

Uygulamanın  resmi web sitesine buradan ulaşabilirsiniz. Uygulama hem android hem de Windows için kullanılabiliyor fakat bizim bugünkü konumuz Windows sürümü . Açılan sayfada, “Setup – English” seçeneğini seçerek indirme işlemini başlatabilirsiniz. Ardından indirdiğiniz kurulum dosyasını çalıştırın ve  basit bir şekilde kurulumu tamamlayın.

CPU-Z Nasıl Kullanılır?

Kurduğunuz programı açtığınızda, sisteminizdeki bileşenlere ait bilgileri gösteren farklı sekmeleri göreceksiniz. Bu sekmeler şunlardır:

CPU (İşlemci)

Bu sekmede işlemcinizin modeli, mimarisi, frekansı, voltajı, çekirdek sayısı, iş parçacığı sayısı ve önbellek miktarı gibi bilgileri görebilirsiniz.

Caches (Önbellekler)

Bu sekmede işlemcinizin sahip olduğu önbelleklerin (L1, L2 ve L3) boyutu, tipi ve hızı gibi bilgileri  öğrenebilirsiniz .

Mainboard (Anakart)

Bu sekmede anakartınızın markası, modeli, yonga seti, BIOS sürümü ve seri numarası gibi bilgiler bulunmakta .

Bellek (RAM)

Bu sekmede RAM’inizin tipi, boyutu, kanal sayısı gibi bilgileri görebilirsiniz.

SPD (Seri Varlık Tespiti)

Bu sekmede RAM’inizin her bir slotundaki modülün markası, modeli, seri numarası ve JEDEC standartlarına uygun özellikleri gibi bilgileri görebilirsiniz.

Graphics (Ekran Kartı)

Bu sekmede ekran kartınızın markası, modeli ve bellek tipi gibi bilgileri görebilirsiniz.

İlgilendiğiniz bileşenin sekmesine tıklayarak ayrıntılı bilgilerini görüntüleyebilirsiniz.

Ayrıca, programın alt kısmında bulunan “Tools” menüsünden ekstra özelliklere erişebilirsiniz:

• Save Report: Sisteminizdeki bileşenlere ait bilgileri bir metin dosyasına kaydedebilirsiniz.
• Validate: Sisteminizdeki bileşenlere ait bilgileri CPU-Z’nin web sitesine doğrulatabilirsiniz. Bu sayede sisteminizin gerçekliğini kanıtlayabilir veya başkalarının sistemlerini karşılaştırabilirsiniz.
• Bench: Sisteminizin performansını CPU-Z’nin dahili benchmark testleriyle ölçebilirsiniz. Bu testler işlemcinizin tek çekirdekli ve çok çekirdekli performansını puanlandırır ve diğer sistemlerle kıyaslar.

CPU-Z Nasıl Kaldırılır?

Bilgisayarınızdan programı kaldırmak isterseniz şu adımları izleyebilirsiniz:

1. Başlat menüsünü açın ve “Ayarlar” simgesine tıklayın.
2. Açılan pencerede “Uygulamalar” seçeneğine tıklayın.
3. Karşınıza çıkan listede “CPU-Z” programını bulun ve üzerine tıklayın.
4. Açılan alt menüde “Kaldır” butonuna tıklayın ve onaylayın.

Bu şekilde programı bilgisayarınızdan tamamen kaldırmış olursunuz.

PSU Terimleri

Skaler ve Vektörel Terimler

Amper:

Amper, akımın SI birimidir, A harfi ile gösterilir. Akımı güç kaynaklarında üç farklı şekilde ele alabiliriz:

• Kaçak Akım: Güç kaynağı üzerinden diğer bileşenlere kontrolsüz bir biçimde aktarılan ve aktarılması istenmeyen akım türüdür. Bu akım genellikle mA (miliamper) biriminde ölçülür ve PSU’larda 3.5mA’ya kadar olan değerler kabul edilebilir sınır içerisindedir. Bu değer ne kadar düşük ise o kadar iyidir.
• Ani Akım: Sistem açıldığında anlık olarak maksimum çekilen akımı ifade eder ve genelde A (amper) cinsinden ölçülür. Yüksek bir ani akım, devredeki bileşenlere zarar verebilir ve sigortanın atmasına yol açabilir. Ani akım PSU’larda 100A değerini geçmediği sürece sorun olmaz, bu değer ne kadar düşükse o kadar iyidir.
• Giriş Akımı: Devrede belirlenen AC voltaj ile bileşenlerin çalışması için gönderilen akımdır, A (amper) cinsinden ölçülür.

Voltaj:

Gerilimin, akımın SI birimidir, V harfi ile gösterilir. Güç kaynaklarının üstünde bulunan güç tablosu içerisinde görebildiğimiz 5 farklı voltaj kanalı vardır, bunları +12V, -12V, +5V, +3.3V ve +5VSB olarak sıralayabiliriz.

• +12V Kanalı: Sistem üzerinde bulunan CPU, GPU, Fan, HDD(enerjinin bir kısmını kullanıyorlar) gibi bileşenlerin beslendiği kanaldır. Ayrıca, 4 pin RGB bağlantısı kullanan LED’ler de buradan güç alır. Günümüz PSU modellerinde +12V kanalının akımı ve gücü, diğer kanallardan net bir şekilde daha fazladır. Özellikle ekran kartı ve işlemcinin tükettiği güç göz önünde bulundurularak alınan PSU’da, üzerinde yazan kombine gücün yanında özellikle +12V kanalının gücüne odaklanmak önemlidir.
• -12V Kanalı: Güç kaynaklarında önemli bir işlevi olmayan bu kanal genellikle 0.3A’dan 3.6W’a kadar güç sağlar. Geriye dönük uyumluluk amacıyla hala kullanılmaktadır.
• +5V Kanalı: Bilgisayarımızda 3 pin ARGB bağlantısı, USB portları ve mekanik disk formatındaki depolama aygıtlarının güç ihtiyacını karşılayan kanaldır. Özellikle çok sayıda depolama aygıtı kullanan kullanıcılar, +5V kanalının akım ve gücüne dikkat etmelidir. +12V kanalı kadar güçlü olmayan bu kanal genellikle 20A gücüne sahiptir. 5V kanalının gücü, OCP’nin izin verdiği eşiğe göre ayarlanan üzerine çıkabilir veya altına inebilir, mesela 550W kombine güce sahip bir güç kaynağı ile 750W’lık bir PSU’nun 5v kanallarının amperleri aynı olmayabilir.
• +3.3V Kanalı: Bilgisayarda genellikle devre elemanların ve M.2  SSD’leri beslemek için kullanılan kanaldır. +3.3V kanalı PSU’larda en az özen gösterilen kanaldır, özellikle geçici yanıt grafiklerine baktığımızda sapma oranları diğer tüm kanalların sapma oranlarının üzerindedir. Genelde 20A gücündedir, güç kaynağının gücüne göre üstüne de çıkabilir; altına da inebilir. OCP ile ayarlananın üstüne çıkabilir.
• +5VSB Kanalı: “SB” ibaresi, standby ifadesini temsil eder ve bu kanal, PC uyku modundayken PSU’nun aktif olan tek kanalıdır. Örneğin, +5VSB kanalına sahip bir güç kaynağı ile PC uyku modundayken telefonunuz, USB portuna takılı olduğunda şarj olmaya devam eder. +5VSB kanalı, açık şekilde +5V kanalından daha güçsüz olup genellikle 2.5-3A arasında bir akıma sahiptir. Bu değer, güç kaynağı modeline göre değişiklik gösterebilir ve OCP ile belirlenen sınıra kadar çıkabilir. Standart olarak 15W civarında güç sağlar.

Ripple:

DC çıkış kanallarında görülen periyodik AC dalgalanmalardır. Her çıkış kanalı için farklı ripple standartları belirlenir ve mV (milivolt) cinsinden ölçülür. Özellikle +12V kanalının ripple değeri diğer kanalları aşsa da bazen tam tersi de mümkündür. Ripple değeri ne kadar düşük olursa, sistemde daha temiz bir overclock imkanı ve iyi bir sistem sağlığı elde edilir. Standartları saymak gerekirse şu şekilde gösterebiliriz:

• +12V kanalı: En fazla 120mV
• +5V kanalı: En fazla 50mV
• +3.3V kanalı: En fazla 50mV
• +5VSB kanalı: En fazla 50mV

Örnek olarak şu şekilde bir Ripple grafiği verebiliriz(+12V, Tam Yük):

Vampire Power:

“Standby power” olarak da bilinen, Türkçesi “uyku gücü” olan bir terimdir. Güç kaynağı uyku modunda iken harcadığı gücü ifade eder. Hem 230VAC hem de 115VAC gerilim seviyelerinde testleri yapılır ve iki giriş geriliminde de 0.1W’ı aşmaması beklenir.

Voltaj Regülasyonu:

Kanallarda yük arttıkça voltajlarda düşüş yaşanabilir ve kanallardaki voltaj sapmalarının mümkün olduğunca düşük olması, sistem kararlılığı açısından önemlidir. Regülasyon, voltajın sapma olmadan olabildiğince sabit ve dengeli bir şekilde düzenlenmesini ifade eder. Regülasyon grafiği için şu örneği verebiliriz:

Geçici Yanıtlar:

Güç kaynakları, değişken yükler altında çalışırken, çıkış voltajlarını ATX standartlarına uygun olarak minimum düzeyde sapma ile tutmaları gerekmektedir. Bu, bileşenlerin daha kararlı bir şekilde çalışabilmesi için önemlidir. Geçici voltajlar, düzgün regüle çıkış voltajlarından daha azdır ve yalnızca kısa bir süre için parçalara iletilir. Bu konuda en fazla sapma gösteren kanal genellikle +3.3V kanalıdır. ATX3.0 ile birlikte yeni bir geçici yanıt testi de kendisini göstermiştir.

Watt:

Gücün SI birimidir, W harfi ile gösterilir. (DC için) W = V x A formülü ile bir güç kaynağı kanalının gücü hesaplanabilir veya bu denklem farklı birimlerde sonuçlar elde etmek için uyarlanabilir. PSU’larda kombine güç ile kanal gücü arasındaki farkı anlamak önemlidir. Kanalların düzenli olarak sağlayabildiği gücü görmek için PSU’nun üstündeki etiketteki bilgilere bakabilirsiniz. Eğer doğrudan watt cinsinden yazılmamışsa, verilen formülü kullanarak (çıkış kanalının gerilimi x aynı kanaldan sağlanan akım) ile güç değerini bulabilirsiniz. Güç, PSU’nun kalitesini gösteren bir faktör değildir.

Çalışma Sıcaklığı:

Güç kaynağının tam yük altında sürekli olarak çalışabileceği sıcaklığı ifade eder. Bu sıcaklık hem giriş (In) hem de çıkış (Out) olarak iki farklı şekilde ölçülür. Genellikle 0-55°C arası standart kabul edilir ve bu sıcaklığın üzerine çıkılmaması tavsiye edilir.

Giriş/Çıkış Terimleri

AC Input/Girişi:

Güç kaynağının voltaj ve akımını AC (alternating current, alternatif akım) cinsinden aldığı giriş bağlantısıdır. VAC ile ifade edilir. V voltajı, AC ise alternating current(alternatif akım)’ı temsil eder. Ülkeden ülkeye, şebeke gerilimi farklılık gösterir ve Türkiye’de şebeke gerilimi 230V’dir.

DC Output/Çıkışı:

Güç kaynağının aldığı AC akım ve voltajının DC’ye dönüştürüldükten sonra bileşenlere sağladığı çıkıştır. Çıkışlar VDC ile ifade edilir ve V voltajı, DC ise direct current(direkt akım)’ı temsil eder.

Frekans:

AC elektriğin saniyede tamamladığı döngü sayısını ifade eder ve Hz ile ifade edilir. Ülkeden ülkeye, şebeke frekansı değişiklik gösterir ve Türkiye ile diğer Avrupa ülkelerinde şebeke frekansı 50Hz’tir.  A.B.D’de ise bu frekans 60Hz’tir.

Verimlilik Sertifikaları:

Bir PSU’da, 115V ve 230V giriş gerilimlerinde farklı yüklerde yapılan testler sonucunda elde edilen verimlilik sertifikalarıdır. Bu sertifikalar, bağımsız laboratuvarlar tarafından verilir ve verimlilik seviyeleri, 80+ White, Bronze, Silver, Gold, Platinium, ve Titanium olarak sınıflandırılır; en düşük verimlilik White, en yüksek verimlilik Titanium’dadır. Sertifikalar farklı gerilimlerde farklı yüzdeliklerde verimlilik gösterir. Yüksek verimlilik, daha az güç tüketimi ve daha düşük fatura maliyeti anlamına gelir. Sertifika, PSU’nun kalitesini yansıtan bir faktör olup, tek başına bir gösterge değildir. Şebekeden çekilen elektriği şöyle hesaplayabiliriz: Sistem 300W güç talep ediyorsa ve güç kaynağının verimliliği %60 ise, hesaplama şu şekilde yapılır: 300 + (300 x 40/100).

APFC (Active Power Factor Correction):

Türkçesi “aktif güç faktörü düzeltmesi”dir ve şebekeyi korumak için kullanılır. Power factor okuma performansı iyi olan PSU’lar, Türkiye’de stabil 50Hz frekansına uygun olarak çalışır. Ancak power factor okuma performansı kötü olan veya APFC’si olmayan PSU’lar, şebekeye zarar verebilir. APFC, standart PFC’nin kontrolcü/denetleyici aracılığıyla aktif olarak izlendiği bir yöntemdir.

Intel C6/C7 Güç Durumu:

İşlemcinizin boşta iken daha az güç tüketmesini sağlayan uyku modudur ve güç tasarrufuna yöneliktir.

ASM/ALPM (Alternative Sleep Mode/Alternative Low Power Mode):

Türkçesi “alternatif uyku modu”dur. güç kaynakları tarafından üretilen bazı sinyaller vardır ve bu sinyaller ATX standartlarına uygun olmalıdır ki diğer sistem bileşenleri ile uyumsuzluk sorunları ortaya çıkmasın. ASM/ALPM’nin desteklenmesi için iki adet zamanlama standartdı içinde kalınmalıdır, o standartlar ise şunlardır:

• T1 (Açılış süresi): 150ms’ten az olmalı.
• T3 (PWR_OK gecikmesi): 100-150ms arasında olmalı.

Fiziksel Terimler

Form Faktörü:

Güç kaynağının boyutları ve özellikleriyle ilgili faktörlerdir.

• Boyut olarak iki çeşit PSU vardır: ATX ile SFX. SFX PSU’lar 125mm genişlik ve 65mm yükseklik standartına sahiptır (uzunluk değişebilir) ve PCB ile kasa boyutu olarak ATX’lerden daha küçüktür. Genellikle mini ITX destekli kasalar için tasarlanmışlardır. ATX PSU’lar ise 150mm genişlik ve 85mm yükseklik standartlarına sahip olup, uzunlukları güç kaynağı modeline göre değişebilmektedir.
• Özellik olarak ise EPS versiyonları bulunur ve en yeni EPS versiyonu EPS 2.92’dir. Yeni EPS sürümleri, major ve minor kanallarda güç, yük gibi değişikliklere ek olarak yeni bir +12V kanalına da izin verebilir.

Modülerlik:

Güç kaynağının kablolarının tümleşik mi, yarı modülermi yoksa tamamen modülermi olduğunu belirten fiziksel özelliktir. Kablo karmaşasını önlemek için kullanılır. Tam modüler PSU’larda kablolar güç kaynağındantamamen ayrıdır ve kullanıcı tarafından ilgili kablonun ilgili yuvaya takılması gerekir. Yarı modüler PSU’larda sadece sistem için gerekli olan 24/20+4 pin anakart ve 8/4+4 pin işlemci kabloları güç kaynağı ile birleşiktir, diğer kablolar (8/6+2 pin ekran kartı kabloları, SATA güç kabloları, Molex bağlantı kabloları) güç kaynağından ayrıdır ve kullanıcı tarafından takılması gerekir. Modüler olmayan PSU’larda ise bütün kablolar güç kaynağı ile birleşiktir ve bu durumda kablo karmaşası ortaya çıkabilir.

Gauge:

PSU kablolarının kalınlığını ifade eden bir terimdir ve AWG (American Wire Gauge) cinsinden ölçülür. Standart genellikle 14-18 AWG arasıdır. AWG değeri azaldıkça kablonun kalınlığı artar.

Kablo İçi Kapasitörler:

Kablonun içinde ripple değerlerini düşürmeye yardımcı kapasitörlerdir. Bazı güç kaynağı modellerinde, örneğin Corsair’ın RM-X ve NZXT’nin C serisi PSU’larında, bu kapasitörlere rastlanır.

Kablolar ve Bağlantılar:

PSU’larda belirli donanımların desteklediği çeşitli bağlantılar olur ve bu bağlantıların çeşit ve sayısı PSU modeline bağlı olarak değişebilir. Bazı yaygın bağlantı türleri şunlardır:

• ATX (MB) 24-Pin (20+4): Anakartın güç girişi için kullanılır ve bazı eski anakartlar (20 pin güç girişli) ile uyum sağlamak için 20+4 şeklinde ayrı pinler olarak üretilir.
• EPS (CPU) 8-Pin (4+4): Anakarttaki işlemci güç girişi bağlantısıdır ve PSU seçerken dikkat edilmesi gereken önemli bağlantılardan biridir, eksik işlemci güç pinleri yük altında stabilite sorunlarına yol açabilir.
• PCI-e (GPU) 8-Pin (6+2): Ekran kartının güç bağlantısıdır ve yine PSU seçerken dikkat edilmesi gereken önemli bağlantılardan biridir. Eksik pinler de stabilite sorunlarına yol açabilir.
• SATA Güç Bağlantısı: HDD’ler, fan/LED kontrolcüler, SATA SSD’lerin güç aldığı bağlantıdır. Tek bir kabloda birden fazla bağlantı bulunabilir.
• Molex: Eski bir bağlantı tipidir ve genellikle fan bağlantıları için kullanılır, montajı SATA’dan daha zordur. Bazı giriş seviye fan kontrolcülerde bu güç girişi bulunabilir.
• Floppy: Disket sürücüsü güç bağlantısıdır ve artık kullanımı

Fan ve Ses Terimleri

Ses Sertifikaları:

Cybenetics gibi bağımsız laboratuvarlar tarafından verilen sertifikalardır. Bu sertifikalar, PSU’ların ses çıkışı üzerinden yapılan testlere göre verilir. Hem 115VAC hem de 230VAC voltajlarında ses çıkışı testleri yapılır ve sonuca göre PSU’ya uygun bir ses sertifikası verilir. Cybenetics tarafından 7 adet sertifika verilmektedir:

• Standard+: Bu sertifikayı alan üniteler ortalama 35-40dB(A) ses seviyesinde çalışırlar.
• Standard+: Bu sertifikayı alan üniteler ortalama 35-40dB(A) ses seviyesinde çalışırlar.
• A-: Bu sertifikayı alan üniteler ortalama 25-30dB(A) ses seviyesinde çalışırlar.
• A-: Bu sertifikayı alan üniteler ortalama 25-30dB(A) ses seviyesinde çalışırlar.
• A-: Bu sertifikayı alan üniteler ortalama 25-30dB(A) ses seviyesinde çalışırlar.
• A++: Bu sertifikayı alan üniteler ise ortalama 15dB(A)’dan daha az bir ses seviyesinde çalışırlar ve Cybenetics’in en yüksek seviye sertifikasıdır.

Zero RPM/0dB(A):

Güç kaynağının fanının belirli bir yüke kadar dönmeme teknolojisidir ve tamamen sessiz çalışmayı sağlar. Bu özelliğin bulunduğu güç kaynaklarında genellikle iç yapıda kalın pasif soğutucular bulunur. Sharkoon SilentStorm Cool Zero gibi güç kaynaklarında, bu özelliği etkinleştirmek veya devre dışı bırakmak için bir tuş bulunabilir.

Fan Delay Mode:

Güç kaynağı kapatıldıktan sonra bile fanın bir süre daha açık kalmasını sağlayan moddur. Bu özellik, güç kaynağının daha hızlı soğumasına yardımcı olur. Bazı güç kaynaklarında bu özelliği kapatmak için bir tuş bulunabilir, ancak genellikle bu mod pek yaygın değildir.

Fan Bearing (Rulman) Yapıları:

Güç kaynağı fanının ömrünü ve yüke göre ses seviyesini etkileyen önemli bir unsurdur. Güç kaynaklarının segmentine bağlı olarak, genellikle aynı rulman yapıları kullanılır. Ancak, bazı modellerde segmentine göre daha gelişmiş veya daha düşük seviye rulman yapıları tercih edilebilir. Bearing yapıları şunlardır:

• Sleeve Bearing: Ekonomik bir rulman türüdür, diğer rulmanlara kıyasla daha kısa bir ömre sahiptir. Bu rulmanın temel hedefi, düşük devirlerde sessiz çalışma sağlamaktır, ancak yüksek devirlerde ses seviyesi artabilir. İçindeki yağlayıcı, mil ile yatak arasındaki sürtünmeyi azaltmaya yardımcı olur. Ancak, yağlayıcıda bulunan yağ zamanla buharlaşabilir, bu da fanın ömrünün sona erdiğini gösterir. Buharlaşma ile birlikte sürtünme artar ve çeşitli fan problemleri ile karşılaşabilir, örneğin ses ve titreme sorunları oluşabilir. MTBF ömürleri genellikle 30.000 saat olarak belirlenir.
• 
• (Double) Ball Bearing: Mil ile yatak arasındaki sürtünmenin azaltılması için iki adet bilyalı rulman kullanılır. Sleeve Bearing’in aksine, yatay montaj için de uygundur ve stabilitesini koruyarak düşük devirlerde sessiz çalışma olanağı sağlar. Fan ömrü sona erdiğinde kullanıcıyı rahatsız edebilecek sesler çıkarabilir, ancak ömrü devam eden ball bearing kullanan bir fan düşük devirlerde sessizdir. MTBF ömürleri genellikle 50.000 saat olarak belirlenir.
• 
• Fluid Dynamic ve Hydro Dynamic Bearing: Sleeve bearing yapısının modifiye edilmiş hali olan bu rulmanlarda, yağlayıcı ile mil arasında yağı sağlam uzun süreli tutmak ve yatay montaja uygun hale getirmek için contalar kullanılır. Yağlayıcıdaki yağ, spiral bir oluk yardımıyla bütün milin yüzeyine yayılarak sürtünmeyi en aza indirir ve sessiz çalışmayı sağlar. Bu rulman yapısının maliyeti daha yüksektir ve fazla başlatma ve durdurma faaliyetlerine “gelemeyebilir.” Yani, başlangıçta spiral oluk, yağlayıcıdaki yağı tüm milin yüzeyine yayana kadar yağın ulaşamadığı bölümlerde artan sürtünme oluşabilir. Bu yüzden bu bearing yapısına sahip fanların bulunduğu bir PSU veya soğutucunun sık sık “restart” yapılmaması daha uygundur. İki tür rulmanda birbirlerine çok benzerler. MTBF ömürleri genellikle 50.000-100.000 saat olarak bilinir.
• 
• Self-Stabilizing Oil-Pressure Bearing: Noctua’nın yüksek seviye fanlarında kullanılan özel bir rulman yapısıdır. Yatak dışında tepeye kadar ulaşmayan bir oluk bulunur ve rotor eksende ekstradan bir mıknatıs kullanılır. Bu mıknatısın varlığı, fanın başlangıç aşamasında yataktaki yağın stabilizasyonunu sağlamak için yeterli basınç olmadığında sürtünmeyi azaltmada önemli bir rol oynar. Noctua’nın verdiği bilgilere göre MTBF ömrü 150.000 saattir.
• 
• Rifle Bearing: Bu rulman tipi, Sleeve bearing’in daha geliştirilmiş bir versiyonudur. Sleeve bearing’ten daha uzun bir ömür sunar ve yağ spiral oluklar yardımıyla yatak yüzeyine düzenli bir şekilde yayılır. Bu sayede sleeve bearing’ten daha sessiz ve sürtünmesiz bir ortam sağlar. Yatay montaj için uygundur.
• 
• Hysint Bearing: Rifle bearing ile benzerliklere sahip olan bu rulman tipi, rifle bearing yapısını içeren fanlardan daha kısa bir ömre sahiptir. Fluid Dynamic Bearing (FDB) ve Hydro Dynamic Bearing (HDB)’den ise daha uzun ömürlüdür.
• 
• Magnetic Levitation Bearing: Bu rulman yapısına sahip fanlar, manyetik alan ile fan hareketini sağlayarak herhangi bir fiziksel temas olmadan çalışırlar. Uzun ömürlü, maliyetli, düşük sürtünmeli, sessiz ve daha verimli bir rulman türüdür.

Güvenlik Terimleri

Korumalar:

Güç kaynaklarında, kanallar ve bileşenlerle ilgili olağanüstü durumlarda sistemi korumak amacıyla devreye giren korumalar bulunmaktadır. Bu korumalar şunlardır:

• OTP (Over Temperature Protection): Türkçesi “aşırı sıcaklık koruması”dır. PSU içindeki bileşenleri soğutan pasif soğutucuların sıcaklık değerlerini sisteme bildirir ve PSU’nun belirlenmiş sıcaklık limitini aştığında devreye girer. Bu koruma, fan arızası gibi durumlarda bileşenlerin aşırı ısınmasını önleyerek hasar görmesini engeller. OTP korumasına sahip PSU’ların çoğunda, ikincil bir pasif soğutucuya bağlı bir termistör bulunur ve sistemdeki sıcaklık bilgilerini sağlar.
• OCP (Over Current Protection): Türkçesi “aşırı akım koruması”dır. Kanallarda belirlenen sınırın üzerinde akım tespit edildiğinde devreye girer. OCP korumasının çalışabilmesi için devrede şönt dirençleri ve desteklemesi için süpervizor IC’si bulunmalıdır. Şönt dirençler düşük direnç değerlerine sahip, ancak yüksek hassasiyete sahiptir. Çıkış kanallarındaki akımı ölçmek için kullanılırlar ve bu ölçümü yaparken akımın dirençler arasında oluşturduğu voltaj düşüşlerinden yararlanırlar.
• OLP/OPP (Over Load/Power Protection): Türkçesi “aşırı yük/güç koruması”dır. PSU’da ayarlanmış olan maksimum güç sınırı aşıldığında devreye girer. Tek +12V kanalına sahip PSU’larda, OPP, OCP’nin rolünü +12V kanalında üstlenebilir.
• SCP (Short Circuit Protection): Türkçesi “kısa devre koruması”dır. Çıkış kanallarını sürekli olarak izler ve 0.1Ω değerinden daha düşük bir empedans değeri tespit ederse (bir kısa devre durumu oluşursa), devreye girer.
• OVP (Over Voltage Protection): Türkçesi “aşırı voltaj koruması”dır. Çıkış kanallarında belirlenen voltajın üzerine çıkıldığında devreye girer. ATX standartlarına göre tetik noktaları genellikle yüksek ayarlanır. Örneğin, +12V kanalının maksimumu 15.6V’tur. Bir üretici, güç kaynağında +12VDC OVP limitini 15V olarak ayarlayabilir ve bu, ATX standartlarına uygun olabilir. Bu yüksek ayarlamalar diğer çıkış kanalları için de geçerlidir. OVP DC limitleri:
• UVP (Under Voltage Protection): Türkçesi “düşük voltaj koruması”dır; çıkış kanallarındaki voltaj, belirlenen değerin altına düştüğünde devreye girer. ATX standartlarına göre daha “opsiyonel” bir korumadır ve her PSU’da bulunmayabilir. Genellikle düşük seviyeli PSU’lar bu korumayı içermeyebilirken, üst seviye ünitelerde bu koruma daha sık görülmektedir.
• FFP (Fan Failure Protection): Türkçesi “fan arıza koruması”dır; PSU fanında meydana gelen bir arıza durumunda bu koruma devreye girer. Oldukça nadir bir korumadır ve piyasadaki çoğu üst seviye PSU’larda bile bulunmayabilir. Örneğin, BitFenix Formula Gold PSU modeli bu korumayı içermektedir.
• SIP (Surge and Inrush Protection): Türkçesi “dalgalanma ve ani akım koruması”dır; iki farklı devre elemanı ile sağlandığından, aslında iki ayrı korumayı ifade eder, bu korumalar SP (Surge Protection) ve ICP (Inrush Current Protection)’dir.
• SP (Surge Protection): Türkçesi “dalgalanma koruması”dır ve parçaları akım ile güç dalgalanmalarından korur. Bunu bir MOV (Metal Oxide Varistor, Metal Oksit Varistör) yardımı ile yapar. MOV, yüksek voltaj ile karşılaştığında direncini hızla düşürür ve voltaj düştüğünde ise direncini arttırır.
• ICP (Inrush Current Protection): Türkçesi “ani akım koruması”dır ve devrenin ani bir akım ile zarar görmesini, sigortanın atmasını önlemek amacıyla tasarlanmıştır. Bu koruma, bir NTC termistörü ve bypass rölesi (üniteden üniteye koyulmama durumu olabilir) ile sağlanır. NTC’nin açılımı “Negative Temperature Coefficient”tır ve Türkçesi “negatif sıcaklık katsayısı”dır; yüksek sıcaklıklarda düşük direnç değerine sahiptir.
• NLO (No Load Operation): Türkçesi “yüksüz çalışma/operasyon”dur; PSU AC girişi üzerinden güç almaya devam etse bile çıkış kanallarında yük yoktur ve PSU bu şekilde çalışmaya devam eder.
• RoHS (Restriction of Hazardous Substances): Türkçesi “tehlikeli madde kısıtlaması”dır. Bu, aslında tam olarak bir PSU koruması değil, çevre korumasıdır. Avrupa Birliği tarafından 2003 yılında kabul edilen, elektronik ekipmanlarda belirli tehlikeli maddelerin kullanımını kısıtlayan bir çeşit projedir.
• PWR_OK (Power Good Signal): PWR_OK veya power good signal, tam anlamıyla bir koruma olmasa da sistemin güvenliği için önemlidir ve bütün korumalardan yoksun olmasının daha fazla sorun yaratabileceğini belirtmekte fayda var. PWR_OK, ünitenin çıkış kanallarındaki voltaj değerlerinin regülasyon eşikleri dahilinde olduğunu ve ani bir güç kesintisi durumunda hold-up kapasitörünün, ATX standartlarına göre en az 17ms (milisaniye) boyunca daha operasyona devam edebilecek enerjiyi depoladığını PSU’ya bildiren bir sinyaldir. PWR_OK’un AC kaybı için olan gecikme süresi, dönüştürücünün bekleme süresinden daha kısa olmalıdır. Daha kısa olmazsa aradaki süre farkı kadar çıkış kanallarından sistem bileşenlerine yanlış voltajlar gönderilebilir. Ve  elektrik kesintisi durumunda sisteminizi açık tutabilecek bir UPS’iniz yoksa, sistem bileşenlerinden bazılarına zarar gelebilir.

Bu makalemizde PSU için kullanılan terimleri 6 başlık altında ele alıp sırayla inceledik. Eğer başka sorularınız varsa yorumlar kısmında belirtebilirsiniz.

Kütüphaneler ve Referanslar

C# ile dosya indirmek için farklı kütüphaneler ve yöntemler var, fakat biz o yöntemlerin en basitlerinden birini kullanacağız. Bunun için her hangi bir kütüphane eklememize gerek yok. Sadece birkaç kod ile dosyamızı indireceğiz.

Referans olarak using System.Net; referansını eklememiz gerekiyor, bu referans bize lazım olacak.

Kodlar

Referansımızı eklediğimize göre kodlarımızı yazabiliriz.

private void modartpcbutton1_Click(object sender, EventArgs e)

{

WebClient wwebclientc = new WebClient();

 

Uri downurl = new Uri(“URL”); // İndirme Adresi

 

wwebclientc.DownloadFileCompleted +=

wwebclientc_DownloadFileCompleted; //Dosya inince gerçekleşecek olaylar

 

wwebclientc.DownloadProgressChanged += wwebclientc_DownloadProgressChanged; //Dosya inerken gerçekleşecek olaylar

 

wwebclientc.DownloadFileAsync(downurl,

“E:/modartmakale” + “.txt”); // İndirme Konumu

}

 

private void wwebclientc_DownloadProgressChanged(object sender, DownloadProgressChangedEventArgs e)

{

textBox1.Text = String.Format(“{0:0.##}”, Convert.ToDouble(e.BytesReceived) / 1024 / 1024) +

“MB”

+ “/” + String.Format(“{0:0.##}”,

Convert.ToDouble(e.TotalBytesToReceive) / 1024 / 1024) + “MB”;

 

progressBar1.Value = e.ProgressPercentage;

}

 

private void wwebclientc_DownloadFileCompleted(object sender, AsyncCompletedEventArgs e)

{

MessageBox.Show(“Dosya başarıyla indirildi!”, “Bilgilendirme”);

}

Yukarıdaki kodlarda sırasıyla ilk önce WebClient tanımladık, butona bastığımızda downurl ile belirttiğimiz internet adresinden dosyayı indirmesini sağladık. Diğer kodlar ile de dosya inince ve dosya inerken gerçekleşecek olayları çağırdık. Dosyanın indirilmesi işlemi sırasında textBox1’e dosyanın inmesi kaç MB kaldığını yazdırdık. Dosya indiğinde ise bir MessageBox gösterip bilgilendirme mesajı verdik. Ayrıca kod üzerinde bazı oynamalar yapılarak daha da geliştirebilir.

Özet:

Bu makalemizde C# ile Nasıl Dosya İndirilir? sorusunu basit bir şekilde koda döktük. İndirme işlemi sırasında her hangi bir kütüphane ekleyip kullanmadık.

Ayrıca dediğimiz gibi kod üzerinde oynama yaparak ve kullanış amacını vb. şeyleri değiştirerek daha da geliştirebilirsiniz. Ayrıca bu olayı çeşitli kütüphaneler ile de gerçekleştirebilirsiniz.

İlk önce gerekli kütüphaneleri eklemeliyiz. Gerekli kütüphaneler şunlardır:

MySql.Data

Projeye Gerekli Kütüphaneler Nasıl Eklenir?

Projemize kütüphaneleri eklemek için ilk önce üst menüden Proje yazısının üstüne geliyoruz ve NuGet paketlerini yönete basıyoruz.

Ardından karşımıza bir ekran gelecek, bu ekrandan Gözat kısmına geliyoruz ve arama kısmına MySql.Data yazıyoruz. Arama sonuçlarından ilgili kütüphaneyi bulup üstüne tıklıyoruz ve yüklüyoruz. Yükleme hızı bilgisayar ve internet hızınıza göre değişkenlik gösterebilir.

Gerekli Referansları ve Kodları Yazalım

Kodlarımızda kullanmak için referans olarak şunları eklemeliyiz:

using MySql.Data;

using MySql.Data.MySqlClient;

Referansları ekledikten sonra kodlarımızı yazabiliriz.

Artık aşağıda bulunan kodlar aracılığıyla MySql server bağlantımızı gerçekleştirebiliriz.

readonly MySqlConnection sbaglan = new MySqlConnection(“Server=100.100.100.100;Database=DataBaseİsmi;Uid=Kullanıcı Adı;Pwd=Parola’;AllowUserVariables=True;UseCompression=True”);

readonly MySqlDataAdapter baglayıcı = new MySqlDataAdapter();

readonly MySqlCommand command = new MySqlCommand();

Bağlantımızı yukarıdaki kodlar ile gerçekleştirdiğimize göre artık verileri DataGridView bileşenimize çekebiliriz. İstenilen verileri çekmek için aşağıdaki kodu kullanmamız gerekli. Kodları kendinize göre düzenleyebilirsiniz.

private void modartmainForm_Load(object sender, EventArgs e)

{

string mysqlsorgusu = “Select * from am4_tierlist”;

DataTable dgtable = new DataTable();

 

command.CommandText = mysqlsorgusu;

command.Connection = sbaglan;

 

baglayıcı.SelectCommand = command;

sbaglan.Open();

baglayıcı.Fill(dgtable);

sbaglan.Close();

dataGridView.DataSource = dgtable;

}

DataGridView Nedir, Ne İşe Yarar?

DataGridView, MySql, MSSql gibi veritabanlarından çekilen verileri veya geçici olarak oluşturulan verileri listelemeyi sağlar. DataGridView bileşeninin MouseClick, DoubleClick, KeyPres, KeyDown… gibi olayları da vardır.

Bilgisayarıma nasıl MySql kurabilirim?

Bilgisayarınıza MySql kurmak için aşağıdaki makalemizi okuyabilirsiniz:

XAMPP ile WordPress Kurulumu | XAMPP ile Nasıl WordPress Kurulur? (modartpc.com)

Özet:

Özet geçmek gerekirse sırasıyla şu işlemleri yaptık:

İlk gerekli kütüphaneleri ekledik, ardından projemize gereken referansları sağladık. Sonra MySql veri tabanı bağlantılarımızı gerçekleştirmek için kodlar yazdık. Bağlantı başarıyla gerçekleştikten sonra veriyi çekmesi için de bir takım kodlar ekledik ve veriyi DataGridView’e başarıyla çektik.

Bu makalemizde, C# programlama dili ile DataGridView’e nasıl MySql verilerini çekebileceğimizi anlattık. Makalemizi okuduğunuz için teşekkürler.

XAMPP Nedir, Ne İşe Yarar?

XAMPP, Bilgisayarınıza ücretsiz şekilde site kurmanıza ve MYSQL veritabanı kurmanıza olanak sağlar. XAMPP ile html dosyalarını test edebilir, sitenizi herkese açık bir şekilde yayınlamadan önce test edebilirsiniz. Ayrıca kendi ağınız üzerinizde bir MYSQL kurarak çeşitli veritabanı işlemlerini halledebilir ve test edebilirsiniz. Ayrıca XAMPP içinde Mercury ve Tomcat’de bulunuyor. Fakat biz bu makalemizde sadece Apache ve MYSQL hizmetini kullanacağız.

XAMPP’i İndirelim

İlk önce Download XAMPP (apachefriends.org) adresine gidip programı indireceğiz, indirmek için siteden Download (64 bit) yazan butona basıyoruz ve kısa bir süre sonra indirme işlemi başlıyor. Kurulum yazılımı indikten sonra çift tıklıyoruz ve adımları takip ediyoruz. Kurulumu yaptıktan sonra diğer adıma geçebiliriz.

MYSQL Kurulumu ve Ayarları

WordPress’i kullanmak için tabii ki de MYSQL ayarlamalarını yapmamız gerekiyor. XAMPP’i açıp MYSQL ve Apache yazısının karşısında bulunan Start butonuna basıyoruz ve MYSQL ile Apache servisimiz çalışmaya başlıyor.

Ardından MYSQL yazısının karşısındaki Admin butonuna basıyoruz ve PHPMyAdmin’e giriyoruz. PhpMyAdmin açılınca aşağıdaki gibi bir ekran bizi karşılayacaktır.

Bu ekrandan sol tarafta bulunan yeni yazısına tıklıyoruz. Ardından resimdeki gibi istediğiniz bir ismi yazıp Oluştur butonuna tıklayabilirsiniz.

Gerekli MYSQL ayarlarını yaptık ve MYSQL’i çalıştırdık.

XAMPP ile WordPress Kurulumu

WordPress’i İndirelim

WordPress’i kurmak için ilk önce resmi sitesinden gerekli dosyaları indirmemiz gerekiyor. İndir | WordPress Türkiye bu bağlantıdan .zip uzantılı arşivi indirip dosyaları her hangi bir konuma çıkarıyoruz.

Dosyaları Gerekli Konumlara Taşıyalım

İlk önce “C:\xampp\htdocs” klasöründe bulunan bütün dosyaları siliyoruz. Ardından arşivin içinde bulunan dosyaları çıkarttığımızda wordpress isimli bir klasör bizi karşılamalı. Klasörün içinde bulunan bütün dosyaları “C:\xampp\htdocs” konumuna kopyalıyoruz fakat bu konum sizde değişiklik gösterebilir. Dosyaları kopyaladıktan sonra tarayıcıda localhost veya http://127.0.0.1/ adresine gidiyoruz.

WordPress Kurulumunu Yapalım

Tarayıcı üzerinden localhost veya http://127.0.0.1/ adresine gittikten sonra aşağıdaki gibi bir ekran bizleri karşılamalı.

Bu ekran üzerinden Başlayalım! butonuna basıyoruz ve ardından bizleri MYSQL veritabanı ayarlarımızı girmemizi isteyen bir ekran karşılıyor, bu ekranda gerekli yerleri dolduruyoruz ve Gönder butonuna basıyoruz. Bu ekranda kullanıcı adı kısmına root yazabilir ve şifre kısmını boş bırakabilirsiniz. Göndere basmamızın ardından bizi resimdeki gibi bir ekran karşılıyor.

Buradan “Kurulumu Çalıştır” butonuna basıyoruz ve bizden çeşitli bilgiler istiyor. Burayı kendi istediğiniz gibi doldurabilirsiniz.

Ardından “WordPress’i Kur” diyoruz ve WordPress kurulumumuz tamamlanıyor.

Özet:

Bu makalemizde, XAMPP kullanarak kişisel bilgisayarınıza veya sanal bir bilgisayara nasıl WordPress kurabileceğinizi anlattık. XAMPP’in ne olduğunu ve ne işe yaradığını açıkladık. Ardından, sırasıyla XAMPP’in indirilmesi ve kurulma aşamaları anlatılıyor.

MYSQL ayarları yapılıyor ve XAMPP ile WordPress’in kurulumu gerçekleştiriliyor. WordPress’in kendi resmi sitesinden gerekli dosyalar indiriliyor, dosyaların doğru konuma taşınması sağlanıyor ve ardından WordPress kurulumu sırasıyla anlatılıp tamamlanıyor.

XAMPP ile Localhost WordPress Kurulumu başlıklı yazımızın sonuna geldik, bu yazımızda sırasıyla, XAMPP Nedir, XAMPP’i Nasıl İndirebilirim, MYSQL Kurulumu ve Ayarları, WordPress’i Kurma Aşamaları gibi soruları gerektiği şekilde kısa ve öz olacak şekilde açıkladık. Yeni bilgilendirici makaleler için takipte kalın!

Ayrıca Youtube’un yeni para kazanma şartlarını merak ediyorsanız bu makalemize göz atabilirsiniz:

Youtube Para Kazanma Şartları Güncellendi 2023 (modartpc.com)

GPU-Z  Tüm işletim sistemlerinin desteklediği , ekran kartınız bilgilerini detaylı olarak görebildiğiniz küçük boyutlu bir uygulamadır. Boyutu son gelen güncellemeyle beraber 9.0 mb olmuştur . Uygulama ücretsizdir . Kullanımı oldukça kolay . Fake ekran kartlarını kolayca ortaya çıkarıyor .

GPU-Z ‘ yi buraya tıklayarak indirebilirsiniz .

Kurduğunuzda ilk olarak karşınıza çıkacak ekran aşağıdaki gibidir .
Ekran kartınızın kaç gb olduğu , hangi teknolojileri desteklediği  , GDDR sürümü, kaç Mhz de çalıştığı ,yüzde kaç kullanıldığı ve sıcaklık gibi bilgilerin tamamını gösterir .
Eğer shaders gibi kelimelerin ne olduğunu öğrenmek istiyorsanız yazının üstüne mause ile gelmeniz gerek . Geldiğiniz zaman Türkçe bir şekilde açıklaması mevcut.

Eğer 2 ekran kartı kullanıyorsanız aşağıdaki bölümden diğerine geçebilirsiniz .

Benim tek ekran kartım olduğu için bende gözükmüyor fakat eğer sizde varsa gözükecektir .

Eğer ekran kartınızın sahte olduğunu düşünüyorsanız ekran kartının isminin yanında ( fake yazacaktır)
Örnek aşağıdaki gibi :

GPU-Z raporunuzu forumumuza sorup nasıl olduğu hakkında cevap alabilirsiniz.

Eğer sizde de öyle ise ve uzun zamandır kullandığınız bir bilgisayarda PSU‘dan şüpheleniyorsanız basit yöntem ile bunu nasıl test edeceğinizi bu videoda anlattım. Herkes kalkıp test cihazlarına para veremez kaldı ki zaten çok pahalı ürünler. Bu sebeple 3 farklı yazılım kullanarak Güç Kaynağınızın sistem donanımlarını düzgün bir şekilde besleyip beslemediğine stabil bir voltaj verip vermediğine nasıl bakacağınızı detaylıca gösterdim.

1. AIDA 64 Extreme Sistem CPU Strest Testi için kullanacaksınız.
2. HWiNFO Donanım verilerinizi İzleyeceğiniz yazılım.
3. FurMark GPU Yük testi için en iyi yazılım 🙂

Bu Rehber içeriğimiz için bize sağladığı güç kaynakları için Cooler Master‘a Teşekkür ederiz. Video da Yeni Cooler Master MWE V2 Güç Kaynakları kullanıldı. FDB Fanlar sayesinde artık hem daha sessiz hem de FULL Bridge LLC Yapısı ile piyasadaki en sağlam güç kaynaklarından biri oluyor kendisi 🙂 Ayrıca videomuzda güç kaynağı alırken dikkat etmeniz gereken hususlara da değindik 🙂

Umarım hepiniz için bilgilendirici bir içerik olur dostlar 😊

Üreticiler, farklı ekran özellikleri ve deneyimin nasıl değiştiğini tam olarak belirleyerek buna göre modeller çıkarır ve satışa sunar. Bu yüzden piyasada bir dizi seçenek ve çeşit dolu. Peki monitörünüzü kullanma şekliniz açısından hangi özellik en önemlidir? 4K, 1440p, 1080p mi yoksa HD çözünürlük mü almalısınız? Farkları nedir? Yenileme hızları ve yanıt süreleri ne kadar önemlidir? Titreşimsiz, düşük mavi ışık modu, G-Sync ve FreeSync gibi şeyler çok önemli mi? Odak noktanıza göre “oyun, profesyonel uygulamalar ve genel kullanım” öncelikleriniz nasıl değişmeli? Tüm hepsini bu yazımızda bulacaksınız.

Hızlı alışveriş ipuçları

• Monitörünüzün ana amacını belirleyin: oyun, profesyonel veya genel kullanım. Genel olarak; oyuncular hızlı yenileme hızlarına ve düşük tepki sürelerine öncelik vermeli, profesyoneller renk doğruluğuna öncelik vermeli ve genel kullanım kullanıcıları daha az özel gereksinime sahip olsalar da genellikle yüksek kontrastlı VA panelli bir monitör tercih etmelidirler.
• Çözünürlük: Ne kadar yüksekse, görüntü o kadar iyi olur. Bir monitörün çözünürlüğü, bir monitörün genişlik x yükseklik biçiminde kaç piksele sahip olduğunu söyler. 1920 x 1080 (1080p, Full HD (FHD) ve HD olarak da bilinir) ihtiyacınız olan minimum değerdir. Ancak QHD ile daha keskin ve 4K ile daha da keskin görüntüler elde edeceksiniz.

• Boyut da önemlidir. Piksel yoğunluğunun monitör kalitesi üzerinde büyük bir etkisi vardır ve en iyi değer inç başına 109 pikseldir (ppi). Daha büyük bir monitör, daha düşük bir çözünürlükte ise, düşük piksel yoğunluğuna sahip olacaktır. Tipik masaüstü mesafelerinden izlemek için, 32 inç fazlasıyla “büyüktür”. Bu nedenle 27 inç ve üstünde en az 2K tavsiye edilmektedir.
• Yenileme hızları: Ne kadar büyük olursa o kadar iyidir.Bu, monitörünüzün saniyede kaç kez yeni bilgilerle güncellendiğini söyler ve hertz (Hz) cinsinden ölçülür. Daha büyük sayılar daha iyi, daha pürüzsüz, daha az dalgalı görüntülere eşittir. Yenileme hızı, bulabileceğiniz en düşük yanıt süresiy oyuncular için en az 75 Hz (oyun için tasarlanmış çoğu monitör en az 120 Hz sunuyor.)  olan bir monitör olmalıdır. Oyun oynamıyorsanız, 60 Hz yenileme hızı da yeterli gelecektir.
• Yanıt süreleri: Daha kısa olması daha iyidir, ancak oyun oynamadığınız sürece bu büyük bir öncelik değildir.Tepki süresi, bir monitörün tek tek pikselleri siyahtan beyaza veya GTG tepki süresini bir gri tonundan diğerine değiştirmesinin ne kadar sürdüğünü söyler. Daha uzun yanıt süreleri, oyun oynarken veya hızlı videolar izlerken hareket bulanıklığı anlamına gelebilir. Oyun monitörleri için, muhtemelen göreceğiniz en yüksek yanıt süresi 5 ms iken, en hızlı oyun monitörleri 0,5 ms yanıt süresine sahip olabilir.
• Panel teknolojisi: Görüntü kalitesi için TN < IPS < VA. Bir yandan bakıldığında daha düşük görüntü kalitesi nedeniyle TN monitörler en hızlı ancak en ucuz olanıdır. IPS monitörler biraz daha hızlı yanıt sürelerine sahiptir ve VA panellerinden daha iyi renk gösterir, ancak VA monitörleri üç panel türü arasında en iyi kontrasta sahiptir. Panel türleri arasındaki fark hakkında daha fazla bilgi için aşağıdaki özel bölüme bakın.
• Kavisli bir monitör düşünün. Kavisli monitörlerin, geniş bir görüş alanıyla deneyiminizi daha sürükleyici hale getirmesi beklenir  ve daha az göz yorduğu söylenmektedir. Bununla birlikte, belirli açılardan bakıldığında parlamaya eğilimli olabilirler (ışık kaynakları bir yerine çeşitli açılardan aynı noktaya dönük olduğu için). Etkili kavisli monitörler genellikle ultra geniş ve en az 30 inçtir. Bu da daha yüksek maliyetlere işaret eder. Kavisli bir monitör satın alırsanız, eğrilik özelliklerini doğru anlayın. Mesela 1800R eğrilik; 1800mm’lik bir kavisli yarıçapa ve 1.8 metrelik önerilen en iyi maksimum görüş mesafesine sahiptir. Ayrıca eğrilik ne kadar düşükse (1000R kadar düşük), ekran o kadar kavislidir.

Monitör çözünürlükleri

Bir LCD paneldeki görüntüler milyonlarca küçük noktadan oluşur. Her piksel, her bir ana renk için bir tane olmak üzere üç alt pikselden oluşur. Bir monitörün çözünürlüğü, (bir ekranın uzunluğu) X (genişliğini) piksel cinsinden karşılığıdır. Bir monitörün her inç karesine ne kadar fazla piksel sığdırabilirseniz, görüntü o kadar gerçekçi ve pürüzsüz olur. 27 inçten daha büyük bir monitör istiyorsanız daha yüksek bir çözünürlük (QHD veya daha iyisi) önerilir. Çözünürlüğünün adına bağlı olarak bir monitörün kaç piksele sahip olduğunu söyleyebilirsiniz. Bazı çözümlerin birden çok adı vardır.

Daha fazla piksel genellikle daha iyi olsa da, iki şey sizi ikinci olarak QHD veya daha iyi çözünürlüğe sahip bir monitör almayı düşündürür.  İlki, bilgisayarınızın  grafik kartıdır . Sahip olduğunuz piksel sayısı ne kadar fazlaysa, grafik kartınızın bu pikselleri zamanında değiştirmek için o kadar fazla işlem gücü gerekir. 4K monitörlerdeki görüntüler çarpıcı görünür, ancak sisteminiz kare başına 8,3 milyon piksel sürme görevine uygun değilse, genel deneyiminiz zarar görecek ve özellikle oyun oynuyorsanız bu ekstra çözünürlük aslında bir engel haline gelecektir.

Yüksek çözünürlüklü bir monitörü engelleyebilecek ikinci şey, işletim sisteminizin yazı tipi ölçeklendirme yetenekleridir. Windows için 90-110ppi piksel yoğunluğu en iyisidir. Bir monitörün piksel yoğunluğu bundan çok daha yüksekse, nesneler ve metinler son derece küçük görünecek ve muhtemelen okunması imkansız olacaktır. Burada ise devreye yazılımsal ölçekleme girer. Bu sayede daha keskin görüntüler sağlayabilirsiniz.

Oyun oynamak için hangi çözünürlüğe ihtiyacımız var?

En iyi görüntü için fazla piksel her zaman iyidir. Ancak oyun oynarken, yeterince güçlü bir grafik kartınız yoksa bu pikseller sizi yavaşlatabilir. Çoğu video arabirimi, 4K/UHD veya 5K sinyaller için 60 Hz‘den daha yüksek yenileme hızlarını desteklemez. Ancak 4K’da oynamak ve saniyede 60 kareyi (fps) geçmek için hala çok pahalı bir grafik kartına ihtiyacınız var. NVIDIA RTX 3080 gibi mesela…

Şu an ki en iyi seçim QHD (2560 x 1440) çözünürlük gibi görünüyor. 32inç’e kadar olan monitörlerle, iyi piksel yoğunluğu ve orta fiyatlı grafik kartlarının işlemesi çok zor olmayan ayrıntılı bir görüntü oluşturması için QHD yeterlidir. GPU’nuzu çok fazla zorlamayan nihai hız istiyorsanız, FHD (1920 x 1080) en yüksek kare hızlarını sunar. Ancak bu çözünürlüğü 27 inçten fazla olan monitörlerde tercih etmeyin, çünkü görüntü kalitesinde bir düşüş olduğunu ve sinir bozucu piksellerin göründüğünü fark edebilirsiniz.

Minimum grafik kartı gereksinimleri oyuna göre değişir, ancak QHD çözünürlükte oyun oynamak için bir monitör satın almayı planlıyorsanız (ve oyun içi ayarları düşürmek istemiyorsanız), şu an ki tarihte en azından bir GeForce RTX 3060 Ti veya Radeon RX 6800 tercih etmelisiniz. 4K oyuncuları ise alabilecekleri en hızlı kartı bulmalıdır.

Ne tür bir panele ihtiyacım var? TN ve VA ve IPS

Günümüz PC monitörlerinde kullanılan üç ana LCD teknolojisi vardır; TN, VA, IPS. Her birinin farklı avantajlar sunan birkaç çeşidi vardır. Bu farklı panellerin nasıl çalıştığının inceliklerine girmeyeceğiz. Bunun yerine; artıları, eksileri gibi detaylara gireceğiz.

Kontrast, görüntü kalitesi ve güvenilirliğindeki en önemli faktördür. Bu nedenle, VA panellerinin VA-IPS-TN arasında en iyi görüntü kalitesini sunduğunu düşünüyoruz.

Oyun monitörleri: Hangi özellikler önemlidir?

Yeni bir oyun monitörü satın alırken gözden geçirilmesi gereken birçok kafa karıştırıcı seçenek ve kafa karıştırıcı pazarlama terimi var. Oyunculara gerçekten fayda sağlayan özellikleri inceleyelim. Bazı faktörlerin oyuncunun beceri seviyesine bağlı olduğunu unutmayın!!!

• Yenileme Hızı
• Tepki Süresi

Oyun monitörümün yenileme hızı ve yanıt süresi ne olmalıdır?

İdeal olarak bulabileceğiniz en düşük yanıt süresiyle birlikte en az 75 Hz değerine sahip bir monitör almalısınız. Yenileme hızı özellikle oyuncular için önemlidir, bu nedenle çoğu oyun monitörünün yenileme hızı en az 120 Hz’dir (en hızlı kullanılabilirlik 360 Hz’dir) ve maksimum 5ms yanıt süresi isteyeceksiniz. Bununla birlikte bazı değerli 60 Hz oyun monitörleri vardır  ancak genelde bunlar 4K çözünürlüğe sahiptir. 60 Hz’lik bir ekranı seçerseniz ve oyun oynamayı planlıyorsanız, G-Sync veya FreeSync bir zorunluluktur.

Daha düşük çözünürlük + iyi grafik kartı = daha hızlı yenileme oranları. 

Kullanacağınız grafik kartı ve monitör uyumunda yüksek FPS almak istiyorsanız, daha az çözünürlük ve iyi bir grafik kartı seçmelisiniz. (Bu kartta darboğaz yapmayacak bir işlemci seçimi de unutulmamalıdır.)

Giriş gecikmesi konusunda endişeli misiniz? 

Giriş gecikmesi, monitörünüzün grafik kartınızdan gelen çıkışı algılaması veya klavye veya farenizdeki bir düğmeye bastığınızda geçen süredir. Yüksek gecikmeler oyuncuların kaçınması gereken bir durumdur. Yüksek yenileme hızları genellikle daha düşük giriş gecikmesine işaret eder, ancak giriş gecikmesi genellikle özelliklerde listelenmez. Bu nedenle bilgi için monitör incelemelerimize bakın. DisplayLag gibi siteler, birçok monitörün giriş gecikmesinin tarafsız dökümünü de sunar.

G-Sync veya FreeSync monitör almalı mıyım?

Oyun monitörlerinde genellikle Nvidia G-Sync ve AMD FreeSync bulunur. Her iki özellik de ekran yırtılmasını ve takılmayı azaltır ve fiyat etiketine eklenir.  Bununla birlikte, G-Sync monitörleri genellikle FreeSync monitörlerinden daha pahalıdır.

Unutulmaması gereken bir diğer nokta da G-Sync’in DisplayPort‘a dayandığı, FreeSync’in hem HDMI hem de DisplayPort ile çalıştığıdır. Oyun için en iyi bağlantı noktasının hangisi olduğu hakkında daha fazla bilgi için DisplayPort – HDMI analizimize bakın. Ne olursa olsun, bütçenizde yalnızca düşük ila orta hızlı bir grafik kartı için yer varsa, kesinlikle düşük minimum yenileme hızında çalışan G-Sync veya FreeSync özellikli bir monitör isteyeceksiniz.

Öyleyse, G-Sync mi FreeSync mi seçmelisiniz?

İşte dikkate alınması gerekenler:

• Halihazırda hangi donanıma sahipsiniz? 

Her zaman elinizde bir donanım varsa ona yönelik harcamalar yapmalıyız. Ya da almayı düşündüğümüz parçalara yönelik olmalıdır.

• NVIDIA mı yoksa AMD mi?

Her ne kadar NVIDIA G-Sync kendi içinde özelmiş gibi dursa da,  yeni güncellemelerle beraber FreeSync destekli birçok monitöre de destek gelmiş bulunmaktadır.

• Adaptive-Sync’in desteklenen en düşük yenileme hızı nedir?

G-Sync monitörleri, monitörün maksimum değerine kadar 30 Hz yenileme hızıyla çalışır, ancak tüm FreeSync monitörleri yapmaz. FreeSync monitörler genellikle bir monitörün maksimum yenileme hızına kadar Adaptive-Sync’i destekler. Ancak dikkat etmeniz gereken alt sınır budur. 

• Birçok FreeSync monitör G-Sync’i çalıştırabilir. 

NVIDIA bazı FreeSync monitörü  G-Sync Uyumlu olarak test etmiş ve onaylamıştır. Sertifikalı olmayan birçok monitör de G-Sync’i çalıştırabilirsiniz,  ancak performansına  garanti vermemektedir.

• Aşırı hıza veya hareket bulanıklığını azaltmaya ihtiyacım var mı?

Birçok oyun monitöründe hız ve hareket bulanıklığını azaltma mevcuttur. Değerlerini anlamak için önce ghosting‘i anlamanız gerekir. Ghosting, hareketli bir nesnenin ekranda oluşturduğu bulanık izdir. Bunun nedeni; pürüzlü piksel geçişi veya bir monitörün pikselinin Renk B’den Renk A’ya göre Renk A’dan Renk B’ye değişmesinin daha uzun sürmesidir.

Aşırı hız, ters gölgelenme oluşturabilir, bu nedenle bir monitörün overdrive özelliğinin ne kadar iyi olduğunu öğrenmek için incelemelerimize bakın.

BlurBusters UFO testini kullanarak kendi monitörünüzün aşırı hızlanmasını test edebilirsiniz . Monitörünüzün farklı aşırı hız seçenekleri arasında geçiş yaparken UFO’yu izleyin. Tabağın arkasında beyaz bir iz varsa ghosting var demektir.

Hareket bulanıklığını azaltma ile G-Sync / FreeSync’i aynı anda kullanamazsınız. 

Oyuncular her zaman Adaptive-Sync‘i tercih etmelidir. G-Sync veya FreeSync ile 60 fps ve daha yüksek hızda çalışan grafik kartı, hareket bulanıklığı azaltma ihtiyacını hemen hemen ortadan kaldıracaktır.

Hareket bulanıklığını azaltma, genel parlaklığı azaltır. 

Bulanıklık azaltma açıksa parlaklığı% 60’ın üzerinde düşürebilir. Bu durumda bozuk zannetmeyin.

Sonuç olarak: İyi bir oyuncu monitörü neleri barındırmalıdır?

• 1080p’de 144 Hz (27 inç veya üzeri)
• 4K’da 60 Hz.
• Anti Ghosting
• FreeSync ya da G-Sync
• Güzel bir görüntü(Tercihen)

Genel kullanım monitörlerinde hangi özellikler önemlidir?

Hem oyun oynayan, hem de profesyonel işler yapanlar için monitörler en zor seçilesi çevre birimidir. Ancak özel bir monitöre fazladan para harcamaktan kaçınmak istiyorsanız; her tür bilgisayar, eğlence ve üretkenlik için size iyisinin ne olduğuna şu şekilde karar verebilirsiniz.

• Kontrast kraldır, dolayısıyla VA paneller de öyle
• Ekrana 8 saatten fazla bakacaksanız titreşimsiz modelleri düşünün.
• Düşük mavi ışık bir satın alma noktası değildir.

Profesyonel kullanım monitörleri için hangi özellikler önemlidir?

Profesyonel kullanıcıların özel ihtiyaçları vardır. Fotoğrafçı, baskı uzmanı, web tasarımcısı, özel efekt sanatçısı, oyun tasarımcısı veya hassas renk kontrolüne ihtiyaç duyan biriyseniz, bu bölüm tam size göre. İşte bilmeniz gerekenler:

Satıcı onaylı renk doğruluğu olan monitörlerin maliyeti daha yüksektir, ancak buna değer. Kutudan çıktığı gibi hatasız bir monitör istiyorsanız bu en iyi seçimdir. Özellikle kalibrasyon özelliği olmayan monitörler için önemlidir.

Kalibrasyon seçenekleri istiyorsunuz. Bunu gerçekleştirmenin iki yolu vardır: ekran üstü görüntü (OSD) veya yazılım.

Hangi bit derinliğine ihtiyacım var?

Daha yüksek daha iyidir ve profesyonellerin en az 10 bite ihtiyacı vardır. 8 bitlik bir panel çoğu profesyonel grafik çalışmasına yetersizdir. Mümkünse 12 bit‘i seçin. En önemlisi ise grafik kartınız 10 veya 12 bitlik bir sinyal veremiyorsa, derin bir renkli monitör size bir fayda sağlamaz.

Sonuç olarak

Hangi PC’ye sahip olursanız olun, monitör seçiminizin yaptığınız her şey üzerinde çarpıcı bir etkisi vardır. Bu yeni bir monitör satın almayı değerli bir yatırım haline getirir ve doğru seçimler ister. Bu nedenle en iyisini seçerken tüm detayları dikkatlice okuyun!

Neden UEFI?

Windows 10‘un UEFI sürümü, bilgisayar bileşenlerinin birbirleriyle (Eski nesil işletim sistemlerine kıyasla) çok daha hızlı iletişim kurmasını sağlar. Uzun lafın kısası sistem daha verimli (hızlı) çalışır.

Windows 10 UEFI kurulum USB’si hazırlamadan önce ihtiyacımız olan araç gereçleri ve programları bilmemizde fayda var. İhtiyacımız olan her şey aşağıda sıralanmıştır:

• Çalışan bir bilgisayar 🙂
• Windows 10 ISO Dosyası
• Rufus yazılımı
• 8 GB veya daha yüksek kapasiteye sahip bir USB Flash Bellek

1. Adım: ISO Dosyasını İndirmek

Kurulum USB’sine yazacağımız ISO dosyasını elde etmenin en kolay ve en güncel yolu Microsoft’un geliştirmiş olduğu Windows Kurulum Aracını kullanmak. Ancak bunun dışında farklı yollar da mevcut. İnternetten istediğiniz herhangi bir sürüme ait olan Windows 10 ISO dosyasını indirip bu adımı direkt olarak atlayabilirsiniz. Aracı indirmek için bu linke tıklayarak ilgili siteye gitmeniz gerekiyor.

Linke tıkladıktan sonra karşınıza iki farklı seçenek çıkacak. Bunlardan birisi USB’yi yazmak için kullanacağınız bilgisayarı güncelleştirmeye yararken, diğeri ise UEFI Kurulum USB’si hazırlamanıza yardımcı olacak. Bu yüzden alttaki seçeneği seçiyor, ve indirmeyi başlatıyoruz.

Windows Kurulum Aracının exe dosyası indikten sonra dosyayı çalıştırıp bekliyoruz.

Karşımıza gelen bekleme ekranından sonra lisans koşullarını kabul etmek için kabul et seçeneğine tıklıyor, ve devam ediyoruz.

Karşımıza bir bekleme ekranı daha gelecek. Burada da beklemekten başka yapabileceğimiz bir şey yok.

ISO dosyasını bilgisayarımıza indirmek için çıkan seçenekler arasından ikinci seçeneği seçiyoruz.

Sırada USB ile Windows kuracağımız bilgisayarın özelliklerini belirlemek var. Eğer güncel bir sistem topladıysanız, siz de bizim seçtiğimiz ayarları kullanabilirsiniz.

Sonunda asıl olaya yaklaşıyoruz. Bu adımda ISO dosyasını bilgisayarımızın herhangi bir yerine kaydedeceğiz.

Çıkan seçenekler arasından ISO dosyasını seçtikten sonra, inecek olan dosyanın nereye kaydedileceğini seçmemiz gerekiyor. Belirtmemizde fayda var; Şu an USB Flash Belleğinize kaydedeceğiniz adımda değilsiniz. Masaüstüne bile kaydedebilirsiniz. Bu adımda dosyayı USB’nize kaydetmediğiniz sürece bir sorun yok.

Dosyanın kaydedileceği yeri seçtikten sonra indirme işleminin bitmesini bekliyoruz. Bu işlemin süresi internet hızınıza göre değişiklik gösterebilir.

İndirme işlemi bittikten sonra, kurulum aracı size ISO dosyasını seçili klasöre mi, yoksa bir DVD’ye mi yazmak istediğinizi soracaktır. Biz UEFI Windows 10 kurulum USB’si hazırlamak istediğimiz için, ISO dosyasını seçtiğimiz klasöre kaydediyoruz.

2. Adım: ISO Dosyasını USB Flash Belleğe Yazmak

Bu adımda Rufus programını kullanacağız. Eğer hala Rufus yazılımına sahip değilseniz ücretsiz bir şekilde buradan indirebilirsiniz. Eğer programı kurduysanız, ya da zaten halihazırda bilgisayarınızda mevcut ise bir sonraki paragrafa geçebilirsiniz.

Gerekli işlemlere başlamak için Rufus’u açıyoruz. Rufus açılır açılmaz Windows 10 Kurulum USB’sine çevirmek istediğiniz USB’nin seçili olduğunu görebilirsiniz. Ancak doğru depolama biriminin seçili olduğundan emin olmanız şart, çünkü bu işlem sonunda depolama biriminin içinde olan bütün bilgiler silinecek.

Doğru depolama biriminin seçili olduğundan emin olduktan sonra  SEÇ tuşuna basarak ISO dosyasını seçeceğiz.

ISO dosyasını seçtikten sonra ayarlarımızın doğruluğundan emin olmamız gerekiyor. Ayarlarınız tıpkı aşağıda belirtilen gibi olmalıdır:

İmaj Seçeneği: Standart Windows Yüklemesi
Disk Bölüm Düzeni: GPT
Hedef Sistem: UEFI (CSM Yok)
Dosya Sistemi: FAT32
Ayırma Birimi Boyutu: 16 KiloByte (Varsayılan)
Bunlar dışında başka hiç bir ayar ile oynamayınız.

Eğer ayarlarınız verdiğimiz ayarlar ile uyuşuyorsa Başlat tuşuna basabilirsiniz.

Başlat seçeneği seçildiği gibi karşınıza bu uyarı gelecektir. Bu uyarının amacı ISO dosyasını yazacağınız bellekteki verilerin silineceğini, ve asla geri getirilemeyeceğini hatırlatmaktır. Eğer içindeki verileri yedeklemediyseniz, yedeklemek için son şansınız!

Artık tek yapmanız gereken arkanıza yaslanıp Rufus’un kendi işini yapmasını izlemek.
Tüm bu adımlardan sonra UEFI Windows 10 Kurulum USB’niz hazır olacaktır.