Hem yeni nesil cihazlar hem de yeni cihazların bir ekosistem olarak daha fazla entegrasyonu, firmaları yeni arayışlara zorluyor. Bu sebeple Google sıfırdan bir işletim sistemi oluşturuyor. Duruma Android tarafından baktığımız zaman platforma özgü sorunlar hâlâ devam ediyor. Üreticiler, Android üzerinde kendi arayüzleriyle fark yaratma çabasında. Ancak bu sebeple her cihaz aynı oranda kullanıcıya hitap etmiyor, aynı deneyimi sunmuyor. Bununla birlikte aynı oranda akıcı ve performanslı çalışamıyor. Ayrıca Android platformunun en büyük sorunlarından olan güncelleme sorunu da devam ediyor. Evet, eskiye göre daha iyi ama güncelleme için Google’ın, cihaz üreticisi dışında işlemci üreticisi ile de ortak bir çalışma sürdürmesi gerekiyor. Bu da aradaki sürecin uzamasına sebep oluyor.

Bu sorunların yanı sıra Linux çekirdeğinin monolitik yapısının geleceğin cihazlarına uygun olup olmayacağı bilinmezliği var. Bu sebeple Linux’tan bağımsız yeni bir işletim sistemine ihtiyacımız var. Bu ihtiyaç sebebiyle Google, yeni Fuchsia OS işletim sistemi üzerinde çalışıyor. Özellikle 5G’nin yaygınlaşması ile nesnelerin interneti dönüşümü çok hızlı gerçekleşecektir. Bu dönüşüme ayak uydurmak için geç kalmamak gerekiyor.

Google, Fuchsia OS ile geleceğin peşinde. 

Fuchsia OS nedir?

Fuchsia OS, Zircon çekirdeklerinden güç alan yeni bir işletim sistemidir. Zircon daha çok ‘Little Kernel’ diye bilinen küçük çekirdek projesi çerçevesinde şekilleniyor.  Bu sebeple Linux ile kıyaslandığında Zircon, mikro çekirdek yapısıyla çok daha hafif bir tasarıma sahip. Ayrıca sistemlerin daha kararlı çalışmasını ve daha güvenli olmasını sağlıyor.

Linux, her şeyi kernel yazılımında yani çekirdekte tuttuğu için herhangi bir sorunda sistemin tümü etkilenebiliyor. Ancak Zircon çekirdekte sadece sistemin çalışmasını gerektirecek temel kodları barındırıyor. Bu da sistemin herhangi bir yerindeki sorununun, diğer bölümlerine zarar vermesini engelliyor.

Bununla birlikte neredeyse 20 milyon kod satırına sahip Linux çekirdeğini devasa ölçeklerde esnetebilmek veya ölçekleyebilmek çok kolay bir görev değildir. Ancak Zircon çekirdeği, sistemin çalışması için minimum yazılım içerir. Zircon çekirdeği, birimler arası iletişimi sağlar, görev sıralaması yapar. Bu sayede çok daha hızlı ve kararlı ayrıca sorunsuz çalışır.

Bellek yönetimi, dosya sistemi, sürücüler ve uygulama bilgileri çekirdekte tutulmaz. Hepsinin kendi alanı vardır, çekirdeğin atadığı sıraya göre birbirleriyle haberleşerek çalışırlar.

Zircon’un getirdiği etkiler nedir?

Her şeyin bir arada bulunduğu milyonlarca satırlık Linux çekirdeğinin aksine binlerce satırlık daha hafif çekirdek kullanılmış oluyor. Bununla birlikte bellek yönetimindeki bir hata dosya sistemini etkilemiyor yani sistemin daha kararlı çalışması sağlanmış oluyor. Ayrıca hafif yapısıyla eski ve yeni pek çok donanımda kullanılabilir olması bekleniyor.

Bu pozitif etkilerin yanında beklenen en büyük negatif etki de haberleşme alanındaki gecikme. Gecikme süresi çok kritik, iyi yönetim yapılması gerekiyor.

Yakından takip ettiğimiz Huawei’nin yeni işletim sistemi HarmonyOS da benzer şekilde mikro kernel çekirdek tasarımını kullanıyor. Onların açıklamasına göre gecikme motoru, yüksek öncelikli işlemleri öne alıyor ve zaman kazandırıyor. Huawei’nin kendi testine göre bu yaklaşım, uygulamaların gecikmesini %25 düşürüyor ve Android’ten daha fazla performans ortaya koyuyor.

Fuchsia OS neden bu kadar önemli?

Hafif yapısı sayesinde telefondan akıllı saate, televizyondan buzdolabına, bilgisayardan güvenlik kameralarına kadar geniş bir alanda kullanılabilir. Bu da aynı işletim sistemini kullanan cihazların birbirleriyle çok daha istikrarlı çalışmasını sağlar. Yani bir ekosistem kurar. Linux çekirdeğini kullanan Android, yapısı gereği her alanda aynı performansı vermiyor. Güvenlik kamerasında Android kullanılıyor olsa çalışması için ihtiyacı olandan çok daha fazla kodu yüklemek gerekiyor. Bu yüzden kullanışlı olmuyor. Ancak Fuchsia OS ile sistemin çalışması için gereken kodları ve kameranın çalışması için gereken kodları yükleyip çok daha hafif bir yapıyla, istikrarlı bir şekilde, çalışması sağlanabilir.

Huawei’nin HarmonyOS işletim sistemindeki hedefi de bu zaten. HarmonyOS ve Fuchsia OS’un kullanım alışkanlıkları hayatı kolaylaştıracak seviyede olacak. Aynı anda fırın, televizyon, güvenlik kameraları, telefon, ütü ve buzdolabı kendi içinde konuşuyor olarak düşünebiliriz. Televizyon izlerken televizyonda fırının açık olduğuna dair bildirim gelmesi uzakta değil.

Evet, siz de Fuchsia OS hakkındaki düşüncelerinizi yorumlar kısmında bizimle paylaşabilirsiniz.

Her sene milyonlarca akıllı telefon üretiliyor ve satılıyor. Bu telefonların hepsinin içinde bir işlemci mevcuttur. Bu sebeple her telefonun bir işletim sistemi olması gerekiyor. Günümüzde en çok kullanılan iki mobil işletim sistemi de bildiğiniz gibi Android ve iOS.

Android ve iOS’un birbirine göre artı ve eksilerini gelin birlikte inceleyelim.

Özelleştirilebilme

Android, kullanıcının istediği her şeye cevap verebilen, her konuda özelleştirilebilen bir işletim sistemidir. Ancak iOS özelleştirmeye kapalı, sade ve sınırlı özelliklere sahiptir. Bu sınırlandırma, uygulama olarak değil de sadece işletim sisteminin dosyalarına müdahale sınırlandırması olarak çıkıyor karşımıza. iOS cihazlara JailBreak yaparak biraz daha esneklik kazansak bile, asla işletim sistemi dosyalarına erişim sağlayamayız. Android için aynı şeyleri söylemek mümkün değil, çünkü dosyaların hepsine erişmek istediğinizde bu mümkün oluyor. Bu arada işletim sistemine tam erişimi açılmış bir Android telefonun, garanti kapsamı dışında kalacağını da belirtelim. Bununla birlikte Jailbreak yapılmış bir iOS telefon da garanti kapsamı dışında kalır.

Kullanım Alanları

Android, açık kaynak kodlu bir işletim sistemidir. Bu sayede herkes istediği gibi geliştirip kullanabilir. Ancak iOS kapalı bir işletim sistemi olduğu için günümüzde sadece Apple cihazlarda bulunuyor. Bir marka, geliştirmiş olduğu tablet, telefon, televizyon hatta bilgisayar için bile Android işletim sistemini tercih edebilir.

Bu sebeple Android işletim sistemi kullanılan cihaz sayısı, iOS işletim sistemi kullanılan cihaz sayısından çok fazladır.

Uygulama Marketi ve Uygulama Desteği

Android uygulama marketi olan Play Store‘da istediğimiz her uygulamayı bulmak mümkün. Ancak iOS uygulama marketi olan App Store’da Apple’ın izin verdiği uygulamalar barınabiliyor. Bununla birlikte Play Store’da olmayan uygulamaları internet üzerinde APK olarak indirip kurmak mümkünken iOS’ta böyle bir şey söz konusu bile değil. Ancak iOS’ta istediğiniz uygulamanın (Müzik indirme, video indirme vb.) kestirmesini yapabilir veya hazır kestirmeyi indirebilirsiniz. Bu da iOS’un aslında uygulama çeşitliliği olarak rakibinden geride kalmasını engelliyor.

Güvenlik

İşletim sisteminin dosyalarına erişim sağlayamadığımız için iOS, Android’e göre daha güvenli bir işletim sistemi oluyor. Bununla birlikte Android de bir nebze güvenli, ancak işi bilen kişiler, çok kolay bir şekilde tüm güvenlik sistemini devre dışı bırakabilir. Dışarıdan müdahale neredeyse imkânsız olduğu için, iOS güvenlikte ön plana çıkıyor. Zaten Apple, bu durumu her defasında büyük bir zevkle vurguluyor.

Dosya Yöneticisi

Android işletim sisteminin dosya yöneticisinin çok daha başarılı olduğunu söylemek mümkün. Ancak iOS için aynı şeyleri söylememiz maalesef zor.

Bulut Hizmetleri

Android işletim sisteminde G-mail ile bağlanıp 15 GB’ye kadar bulut depolama sahibi oluyoruz. Ancak iOS işletim sisteminde bu sadece 5 GB. Ancak şöyle bir şey ki, var iOS işletim sistemi bulunan bir cihazda da Google Drive kullanılabiliyor.

Sesli Asistan

Android tarafında Google Asistan var, iOS tarafında da Siri var. Siri gerçekten oturmuş bir düzene sahip. Bu sebeple kullanıcıların ihtiyaçlarını tam anlamıyla karşılıyor. Birçok kullanıcı Android telefonunda sesli asistan olduğunun farkında bile değil. Hatta farkında olup Google Asistan kullanmayan kişi sayısı da oldukça fazla.

Bağlantı

Bir Windows bilgisayar ile bağlantı kurmak istediğiniz zaman Android işletim sistemine sahip bir telefon için sadece USB kablosu yeterli. Ancak iOS için bu yetmez, çünkü Apple “Güvenlik” diyerek iTunes uygulamasını Windows bilgisayarınıza kurmanızı ister. iTunes kurmadan da iPhone ve iPad gibi cihazlarınızın içinden görsel ve videoları alabilirsiniz. Bunu yapmak için sadece USB kablonuzun olması yetiyor. Ancak iPhone ve iPad gibi cihazlara dosya aktarımı yapmak istiyorsanız, iTunes şart. Kablosuz bağlantılarda da Android ve iOS arasında dosya aktarımı olmuyor. Ancak Android, başka bir Android ile ve iOS başka bir iOS ile sıkıntısız aktarım yapabiliyorlar.

Ekosistem

Apple, kendi içinde koskoca bir ekosistem. Ancak Android ile ekosistem kurulması çok nadirdir. Apple; MacOS, iPadOS, WatchOS, iOS ve tvOS gibi işletim sistemlerinin birbiri ile muazzam haberleşmesi sayesinde kusursuz ekosistem kuruyor. Ekosistem içinde dosya aktarımı yapmak ve bağlantı kurmak o kadar kolay ki Android’in bu seviyeye gelmesi neredeyse imkânsız.

Kullanım Alanları

Android, yapısı gereği Oppo, Samsung, Xiaomi, Realme, OnePlus gibi çok fazla marka tarafından kullanılıyor. Bununla birlikte General Mobile, Casper ve Vestel gibi yerli markalarımız da Android kullanıyor. Ancak iOS için aynı şeyleri söylemek pek mümkün değil çünkü sadece Apple cihazlarda kullanılıyor.

Arayüz

Android özelleştirilebilir olduğu için her marka kendine özgü arayüzü Android üzerine ekleyip kullanabilir. Mesela Samsung‘un OneUI arayüzü ile Oppo’nun ColorOS arayüzü aynı Android işletim sistemi üzerine kuruludur. Bu sayede özgünlük ve farklılık oluşturmak mümkün oluyor. Ancak iOS işletim sisteminin yapısı gereği dışarıdan herhangi bir ekleme yapmak mümkün değil. Bu sebeple iOS, kendi arayüzünü kendi ürünlerinde kullanıyor.

Gelişim ve Değişim

Android işletim sistemine sahip bir cihaz kullanıyorsanız içinde her şeyi değiştirip geliştirebilirsiniz. Bu sayede Android, özgün ve yenilikçi olmayı mümkün kılıyor. Ancak iOS için aynı şeyleri söylemek mümkün değil. Apple ne yenilik veriyorsa onu kullanmanız gerekiyor. İşletim sisteminin temelinde değişiklik yapmak mümkün değil. Ancak uygulama tarafını düşündüğümüz zaman kestirmeler sayesinde gerçekten çok fazla imkâna sahibiz.

Evet, bu yazımızda sizlerle birlikte Android ve iOS mobil işletim sistemlerini kıyasladık. Siz hangisini kullanıyorsunuz? Android ve iOS hakkında siz ne düşünüyorsunuz? Sizce hangi işletim sisteminde, ne gibi değişiklikler olsa daha iyi olur? Fikir ve görüşlerinizi yorumlarda bizimle paylaşmayı unutmayın!